Ouderenzorg in de knel door tekort aan specialisten ouderengeneeskunde

By 18 juni 2021juni 24th, 2021Expert

Verpleeghuizen komen in toenemende mate in de problemen omdat er niet genoeg specialisten ouderengeneeskunde zijn. Ook blijft de instroom in opleidingen achter en terecht dus dat het tekort aan specialisten ouderengeneeskunde wordt aangekaart. Enerzijds worden vacatures niet ingevuld en aan de andere kant ontdekken specialisten ouderengeneeskunde dat ze in zelfstandige organisatievormen, zoals ZBVO, meer mogelijkheden hebben om hun ambities te verwezenlijken. Echter mag dat laatste als een goede ontwikkeling gezien worden.

Specialisten ouderengeneeskunde zijn zich ervan bewust dat hun toekomst niet alleen in het verpleeghuis ligt. Op vele plekken in Nederland is aangetoond dat zij met hun integrale multidisciplinaire en preventieve werkwijze het verschil kunnen maken om (potentieel) kwetsbare ouderen de door hen gewenste anticiperende, veilige en betekenisvolle reis te laten maken. De zo noodzakelijke rol van ouderenarts buiten het ziekenhuis is de specialist ouderengeneeskunde op het lijf geschreven en ondersteunt de medische coördinatie van de overbelaste huisarts.

Van algemeen naar innovatieve persoonlijke zorg
Vergrijzing en ontgroening in de samenleving nopen tot nieuwe, door visie ingegeven, keuzes in de ouderenzorg, zowel op patiënt als op beleidsniveau. Het vraagt om creatieve oplossingen om de belemmeringen in de praktijk tussen WMO, ZVW en WLZ weg te nemen. Het leidend principe wordt de reis van en de keuzes door de oudere. De focus is gericht op het borgen van persoonsgerichte zorg en gecoördineerde netwerkzorg waarbij de behandeling van ziektebeelden ondersteunend is aan dat proces van kwaliteit van leven. Dát is (multidisciplinaire) zorg en behandeling op maat en voorkómt onnodige diagnostiek, ziekenhuisopname en risicovol medicatiegebruik, alsmede onnodige overbelasting en gezondheidsverlies bij mantelzorgers.

De betere specialist voor betere ouderenzorg

De specialisten ouderengeneeskunde heeft dus een belangrijke maatschappelijke en economische waarde. Om voldoende capaciteit te garanderen moet het vak beter worden ingebed in de overheidsvisie op ouderenzorg via zelfstandige vakgroepen, in de maatschappelijke beeldvorming en in de basisopleiding geneeskunde.

Het vak moet aantrekkelijk gehonoreerd worden en de consultatiefunctie in eerstelijn gefaciliteerd. Eigenlijk moeten we van belemmerende begrippen als eerstelijn en tweede lijn af; we zijn de lijnen voorbij en denken in al eerder genoemde regionaal geregisseerde netwerkzorg die samenwerking over de muren stimuleert.

Zowel beroepsvereniging Verenso als vakgroep ZBVO dragen dit allemaal krachtig uit en dat zou het ministerie moeten overnemen. Ik weet het wel, als ik ga sukkelen vraag ik de huisarts meteen om een gesprek met specialist ouderengeneeskunde.

Deze expertquote is geschreven door Amnon Weinberg, Specialist Ouderengeneeskunde bij ZBVO